Op 2 juni 1973 werd het Van Gogh Museum in Amsterdam geopend, waar onder andere Vincents werk “Korenveld met kraaien” (juli 1890) werd tentoongesteld. Kort daarvoor was dit werk te zien geweest in het Zwitserse Bern en het Franse Straatsburg. De catalogus van deze buitenlandse exposities droeg in beide gevallen het nummer 47. Naar nu blijkt heeft men dit nummer, samen met Vincents code van Kasteel Geldrop, onder meer gebruikt voor een geheime onthulling over een andere Nederlandse kunstenaar, Maurits Escher (1898-1972).
Lang werd gedacht dat het onheilspellende schilderij “Korenveld met kraaien” Vincents laatste werk was, maar dat klopt niet. Het tafereel met een doodlopende weg in het midden lijkt weliswaar op een voorbode van zijn zelfmoord, maar nadien schilderde Vincent nog tenminste twee andere belangrijke doeken.
Het schilderij (olieverf op doek, 50,5 x 100,5 cm) hangt nog steeds in het Van Gogh Museum in Amsterdam. Zoals opgemerkt in de inleiding is het werk voorafgaand aan de opening op twee plaatsen in het buitenland (Bern en Straatsburg) te zien geweest voor het publiek.
Catalogus
Ik heb ontdekt dat Vincents codes via Kasteel Geldrop en het Eeuwig Edict in die tijd al bekend waren in de museumwereld. Dat betreft onder meer de catalogus voor de genoemde tentoonstellingen van 22-10-1972 tot 15-01-1973 in Bern (85 dagen) en die van 25-01-1973 tot 15-04-1973 in Straatsburg (80 dagen). De catalogus draagt in beide gevallen het nummer 47. Dat is ook het aantal wetten in het Eeuwig Edict. Om te zien of er een verband is, zet ik het totaal aantal expositie-dagen (85 + 80 = 165), waarvoor catalogus nr. 47 in die tijd gold, af op het Eeuwig Edict als wet 16, woord 5 (door mij in hoofdletters gezet):
XVI.
Dat alle zulcke dispositiën VAN substitutiën (…)
Zoals je ziet is het 5e woord in deze wet 16: VAN. Je zou het niet direct zeggen, maar dit korte woordje vertegenwoordigt een krachtige code: V-AN. De letter “V” staat daarbij voor het Romeinse cijfer 5, terwijl “AN” het Franse woord voor “jaar” is. Er zou dus inderdaad een verband kunnen bestaan tussen de genoemde catalogi en het Eeuwig Edict. En de decodering ‘mag’ in het Frans, omdat Frankrijk er via genoemde tentoonstelling in Straatsburg bij betrokken is.
M.C. Escher
De vraag is nu wat het eventuele verband, op deze manier gevonden, van 5 jaar betekent. Aangezien men niet wist wat er in de toekomst zou gebeuren, ligt het voor de hand (tenminste als het inderdaad een bewuste code betreft), dat het om iets uit het verleden gaat. Vijf jaar eerder dan 1973 was 1968. In dat jaar vond een imposante expositie plaats in het Haags Gemeentemuseum, van 8 juni tot 21 juli 1968. In het kader van de 70e verjaardag van de toen nog in leven zijnde kunstenaar M.C. Escher, werd in het museum een overzicht geboden van zijn indrukwekkende oeuvre.
Voor degenen die graag willen weten wat het werk van Escher op bovenstaande museumposter voorstelt, een korte uitleg. Het werk heeft veel te maken met de eerste maanlanding in 1969, aangekondigd in 1961 door toenmalig president John F. Kennedy. De maankraters op het werk van Escher getuigen daarvan.
Brieven
Verder zijn er drie duiven te zien en drie hoorns. Deze getalcombinatie (3-3) komt verderop in dit artikel aan de orde. De duiven en de hoorns hebben met “post” te maken (post-duiven en post-hoorns). De maanlanding stond gepland voor juli 1969. In die maand en jaar zou Escher 71 jaar oud zijn. En hieruit blijkt dat ook M.C. Escher zelf op de hoogte was (gebracht?) van de Edict-code van Kasteel Geldrop. Wet 7, woord 1 (door mij in hoofdletters gezet) van het Eeuwig Edict heeft namelijk ook alles te maken met post:
VII.
VERBIEDEN aen allen den ghenen hebbende judicature (…)
Want een anagram van “VERBIEDEN” is: DE BRIEVEN.
Van Gogh
Een en ander lijkt onder andere te duiden op een probleem met de brieven van Vincent of de familie van Gogh. Waren Escher en anderen bang dat die “naar de maan zouden gaan”, met andere woorden, zouden worden veronachtzaamd door het latere Van Gogh Museum? De bouw en inrichting daarvan waren in die tijd al in volle gang. Inmiddels weten we dat daar de briefwisseling tussen Vincent en zijn broer Theo is te vinden, maar niet de gehele briefwisseling tussen andere leden van de familie Van Gogh. Dit onderwerp kwam ook al aan de orde in dit artikel.
Excentriek
Ergens in de museumwereld moet iemand speels een verband hebben gelegd tussen de waanzin van Vincent van Gogh en de merkwaardige mathematische kunst van Maurits Escher. Hoewel geen van beiden echt gek was (weten we nu), vallen beide kunstenaars wel in een soort “meesterlijk excentrieke” categorie. Vincent was excentriek, omdat hij de codes van Kasteel Geldrop in zijn schilderijen, tekeningen en brieven verwerkte. Dit wist destijds behalve Escher en andere ingewijden niemand en tegenwoordig nog steeds bijna niemand.
Meestergetallen
Op zeker moment besloten ingewijden om de code die Vincent via Kasteel Geldrop gebruikte in “De Aardappeleters”, ook toe te passen op of prijs te geven aan M.C. Escher. Voor een beter begrip geef ik hieronder een deel van de kasteelcode nog eens weer.
Op de westgevel van Kasteel Geldrop ontstaan in het wapen van Adriaan van Sprangh bij het diagonaal lezen twee meestergetallen, namelijk 33 en 55:
Door twee streepjes die samen een X vormen, worden de 3‘en en 5‘en (respectievelijk 3 en 5 objecten) met elkaar verbonden. Vertaal ik de cijfers 3-3 (hierboven al genoemd in verband met Eschers werk) en 5-5 naar hun positie in het alfabet, dan vind ik de overeenkomstige letters C-C en E-E. Dit betekent (in anagram): ECCE, Latijn voor “zie hier”. Dat slaat op “dit kasteel” en het Eeuwig Edict van 1611, waarnaar wordt verwezen op de zuidgevel van het kasteel.
Ik pas nu de meestergetallen als volgt toe op het Eeuwig Edict:
Wet 5, het 5e woord (door mij in hoofdletters gezet):
V.
Ende soo vele raeckt DEGENE, naementlyck (…)Wet 3, het 3e woord (door mij in hoofdletters gezet):
III.
Bevelen wel ERNSTELYCK aen allen Onsen (…)
Inmiddels wetende dat 55 kan staan voor EE (Eeuwig Edict, de E is de 5e letter van het alfabet), ga ik nu op zoek naar de betekenis binnen het Eeuwig Edict (c.q. de code die Vincent van Gogh gebruikte). De combinatie 3 3 blijkt te staan voor “de derde wet, het derde woord“.
Trek lyn
Het getal 33 is bovendien interessant, omdat 33 het verschil is tussen de bereikte leeftijd van Vincent (37) en de leeftijd van Maurits Escher, die op 17 juni 1968 tijdens de tentoonstelling over zijn werk jarig was en toen 70 werd. Het sommetje is dan 70-37 = 33.
De 3e wet en het 3e woord daarvan, zoals hierboven vermeld, is “ernstelyck“, waarvan het anagram “trek lyn ecs” kan worden gemaakt. Vincent van Gogh paste “ecs“, in combinatie met het woord “degene” (= (in anagram) geen de), conform toe op zijn werk “De Aardappeleters”.
Het kan echter ook worden toegepast op de naam M.C. ESCHER. Door de lyn (lijn) te trekken door de letters E-S-C, met andere woorden, door deze letters door te strepen, ontstaat de code
MC HER
De letters “MC” staan voor het Romeinse getal c.q. jaartal 1100. Het woord “HER” betekent in het Duits “geleden“. Onze oosterburen zeggen bijvoorbeeld “es ist einen Monat her” (= (vertaald) het is een maand geleden). En dit ‘mag’ in het Duits, omdat het Duits sprekende Zwitserland er via bovengenoemde tentoonstelling in Bern bij betrokken is.
Boekrol
De betekenis van “MC HER” is nu duidelijk: “1100 (jaar) geleden“. Dat moet dan gezien worden als 1100 jaar vóór 1968 en dat is het jaar 868. De betekenis is een verwijzing naar de vroegst bewaard gebleven gedrukte boekrol ter wereld, die de Diamantsoetra heet. Deze Chinese boekrol is gedateerd 11 mei 868 en is vijf meter lang en 27 cm breed. De datum 11 mei is interessant, omdat het in cijfers 11-5 is. Maak je hier een vermenigvuldiging van, dan volgt daaruit 11×5 = 55, het meestergetal dat hierboven al ter sprake kwam.
Zwaard
Een soetra is een verzameling kernachtige zinnen, die in veel Oosterse religieuze geschriften voorkomt. De naam “Diamant” is aan de genoemde soetra verbonden omdat hij als een diamanten (dus vlijmscherp en keihard) zwaard door wereldse illusies snijdt. Op deze manier verduidelijkt de soetra wat echt is en eeuwig bestaat. Men moet het voor de mens waarneembare niet zien als de hoogste werkelijkheid. Alles wat we waarnemen is een illusie van het eigen bewustzijn. De inhoud van deze soetra moet Escher, gezien zijn onwerkelijke, illusoire kunstuitingen, beslist hebben aangesproken. Overigens speelt ook Dan Brown in de plot van zijn recente roman “Het Ultieme Geheim” met deze in onze tijd moderne materie.
Blokboek
Het boek met daarin de diamantsoetra is samengesteld uit zeven delen tekst die aan elkaar zijn geplakt. Ze zijn gedrukt van één houtblok, met telkens aan de rechterkant een houtsnede. De inhoud van de soetra zal ook Vincent van Gogh ongetwijfeld hebben geïnteresseerd, ware het niet dat het blokboek pas in het jaar 1900 in een Chinese grot werd ontdekt. Maurits Escher kan dus van de inhoud ervan op de hoogte zijn geweest, Vincent van Gogh niet. Het is echter wel mogelijk dat Vincent via de kunstboekhandel van zijn oom Cor iets over het (vermoedelijke) bestaan van de diamantsoetra heeft gehoord. Want er circuleerden al eerder kopieën van, Engelse vertalingen vanuit het Sanskriet.
Soetra = sutra (Engels)
In dat verband is mijn artikel over Vincent en de Pitt diamant wellicht interessant. Daarin beschrijf ik onder andere hoe Vincent via de klok op “De Aardappeleters” verwijst naar een VOC-post in India, bij het vroegere Suratte. Die stad heet tegenwoordig Surat, wat een anagram is van het Engelse woord voor “soetra”: sutra…
